Yumaklı COP31’de duyurdu: Orman yangınlarına karşı Antalya Eylem Planı uygulamaya geçiyor
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, COP31'de dört hedefli Antalya Eylem Planı'nı uygulamaya geçirmek için ortakları desteğe çağırdı. Türkiye'nin yangınla mücadele deneyimini paylaşmaya hazır olduğunu söyledi.

Antalya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’nda (COP31) orman yangınlarına karşı ortak çalışmayı hedefleyen Antalya Eylem Planı’nın uygulama aşamasına geçirilmesi için ortaklara çağrı yapıldı. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Mavi Bölge’deki Likya Salonu’nda yapılan “Entegre Yangın Yönetimi ve Orman Yangınlarına Karşı Dayanıklılık İçin Teknoloji ve İnovasyon Üst Düzey Diyaloğu” etkinliğinde ülkeleri plana katılmaya davet etti.
Plan dört hedefe dayanıyor: sınır ötesi ortak müdahale kapasitesi, bilim, veri ve inovasyona dayalı erken uyarı, yerel yangın rejimlerine uygun peyzaj yönetimi ve restorasyon, bir de özellikle gelişmekte olan ülkelerin finansmana, kapasiteye ve teknolojiye erişiminin kolaylaştırılması. Yumaklı, planı 11 Kasım’daki COP31 Liderler Zirvesi’nde duyurduklarını hatırlattı. Planın sekretaryasını Küresel Yangın Yönetim Merkezi yürütecek.
Yumaklı’ya göre orman yangınları artık mevsimlik ve yerel bir sorun olmaktan çıktı. Dünyada her yıl yaklaşık 261 milyon hektar alan yangından etkileniyor, bunun 127 milyon hektarını ormanlar oluşturuyor. Yüzyılın sonuna kadar aşırı yangın olaylarının yüzde 50’ye varan oranda artması bekleniyor. Bakan, yangınların iklim değişikliğinin hem sonucu hem tetikleyicisi olduğunu söyledi.
Bakan, söndürmeye odaklanan anlayışın yerini yangınları başlamadan önlemeye dönük, bütüncül bir yaklaşımın alması gerektiğini vurguladı. Yanan ormanın yalnızca ağaç kaybı olmadığını belirten Yumaklı, ağaçsız kalan toprağın yağmuru tutamayacağını, bunun sel, erozyon ve kuraklık getireceğini ifade etti. Bu nedenle yangının etkisinin yıllar sonra tarlada, barajda ve sofrada da sürdüğünü söyledi.
Türkiye’nin kendi deneyimine de değinen Yumaklı, 2021’deki yangınların ardından hava filosunu, İHA’ları ve saha kapasitesini güçlendirdiklerini anlattı. Gözetleme kuleleri yapay zekâ destekli erken tespit sistemleriyle birleştirildi ve ilk müdahale süreleri dakikalarla ölçülen seviyelere indi. Yangından etkilenen alanlar ekolojik özelliklerine uygun biçimde yeniden ormana dönüştürülüyor; bu yıl 600 milyon fidan ve tohum toprakla buluşturuldu.
Yumaklı, uluslararası düzeyde G7 Kananaskis Orman Yangını Şartı’nı, Türkiye’nin ev sahipliğinde hazırlanan İstanbul Raporu’nu, COP30’daki Belem Eylem Çağrısı’nı ve UNEA-7 kararını bu alandaki dönüm noktaları olarak sıraladı. Brezilya’ya, Kore Cumhuriyeti’ne, FAO’ya ve Orman ve İklim Liderleri Ortaklığı’na da teşekkür etti. Türkiye’nin birikimini planın tüm ortaklarıyla paylaşmaya hazır olduğunu söyledi.




